Inhoud

• Wat is koorts?
• Wat kan ik zelf doen?
• Wat kan de apotheker voor mij doen?
• In welke gevallen kan ik beter naar de huisarts gaan?
• Welke medicijnen worden gebruikt bij

Koorts

Wat is koorts?

Je kunt koorts krijgen door deze dingen:

Koorts is meestal een normale reactie van het lichaam bij een ontsteking door een virus of bacterie. Bij koorts is het lichaam namelijk warmer. En bij een hogere temperatuur kan het lichaam virussen en bacteriën beter kapotmaken. 

Mensen die ontstekingen in hun lichaam hebben door een ziekte, kunnen ook koorts hebben. Dit is bijvoorbeeld zo bij reuma of de ziekte van Crohn.

Wat kan ik zelf doen?

Deze dingen kun je zelf doen als je koorts hebt:

• Drink elke dag 2 liter, dit zijn ongeveer 8 glazen. Meer drinken mag ook. Zo zorg je dat je niet uitdroogt. 
  Zet een glas of een flesje water dichtbij. Neem regelmatig een slok.
  Als je koorts hebt, zweet je meer. Je moet daarom goed blijven drinken. 
  Eten is minder belangrijk.
  Let op: Heb je een ziekte waardoor je minder vocht mag drinken, zoals hartfalen of een nierziekte? Bespreek dan met je huisarts of je arts in het ziekenhuis hoeveel je mag drinken.

• Doe dunne kleding aan die los om je lichaam zit. Je lichaam moet de warmte kwijt kunnen. 
  In bed is het handig om het dekbed uit de hoes te halen. Dan kun je alleen de hoes of een laken gebruiken als je het warm hebt. 
  Heb je het koud? Doe dan het dekbed of een losse deken er weer bij.
• Afkoelen met koud water of een natte doek kan fijn zijn als je het heel warm hebt. Maar het helpt niet om de koorts minder te maken.

• Zorg dat je meer rust neemt dan normaal. In bed blijven hoeft niet. Je mag ook naar buiten als je dat wilt.

Wat kan de apotheker voor mij doen?

Uw apotheker zorgt ervoor dat u uw medicijnen goed en veilig kunt gebruiken. Het maakt niet uit of u een medicijn korte tijd of langdurig nodig heeft.

• Receptcontrole

De apotheker controleert elk recept. Bijvoorbeeld: is het juiste medicijn voorgeschreven en meegegeven, is de dosering goed, kan het medicijn samen met andere medicijnen die u gebruikt. Als het nodig is, overlegt uw apotheker met uw huisarts of specialist.

• Overzicht van uw medicijnen

Uw apotheker houdt bij welke medicijnen u gebruikt. U kunt in de apotheek altijd om een overzicht van uw medicijnen vragen. Dit kunt u bijvoorbeeld meenemen als u uw specialist bezoekt, in het ziekenhuis wordt opgenomen of naar het buitenland gaat.

• Delen van informatie over uw medicijnen met andere zorgverleners

Uw apotheker, huisarts en het ziekenhuis kunnen informatie over uw medicijnen met elkaar delen als dat nodig is voor uw behandeling. Dit mag alleen als U daar toestemming voor geeft.

• Begeleiding bij nieuwe geneesmiddelen

Krijgt u een medicijn dat u in de afgelopen 12 maanden niet hebt gebruikt? Dan krijgt u extra uitleg over deze medicijnen.

• Ondersteuning als u uw medicijnen weleens vergeet in te nemen

De apotheker heeft daar hulpmiddelen voor. Als uw zorgverzekeraar toestemming geeft, kan uw apotheker uw medicijnen per dag en per tijdstip van inname in aparte zakjes voor u laten verpakken.

• Persoonlijk gesprek over uw medicijnen

Heeft u vragen over uw medicijnen, of problemen met het gebruik? Bijvoorbeeld moeite met slikken van medicijnen, openmaken van de verpakking, of last van een vervelende bijwerking? Vraag uw apotheker om een persoonlijk gesprek. Hij kijkt dan samen met u welke mogelijkheden er zijn om uw probleem te verhelpen.

• Medicatiebeoordeling

Uw apotheker en huisarts kunnen u uitnodigen voor een gesprek over uw medicijnen. Dit is mogelijk bij patiënten ouder dan 65 jaar die langdurig meer dan 5 medicijnen gebruiken. Samen met u bespreken ze of er verbetering mogelijk is. Als u bijvoorbeeld last hebt van bijwerkingen van een medicijn kan het soms vervangen worden door een ander medicijn.

• Zelfzorg

Bij de apotheek kunt u terecht voor advies over medicijnen die u zonder recept (= zelfzorgmedicijnen) kunt kopen, voor verbandmiddelen en cosmetica. De apotheek kan zelfzorgmedicijnen voor u opnemen in uw medicatiedossier. Dan kan de apotheker controleren of u ze veilig samen met uw receptmedicijnen kunt gebruiken.

• Bezorgservice

Bent u moeilijk ter been? Informeer bij uw apotheek of zij uw medicijnen bij u thuis kunnen bezorgen.

In welke gevallen kan ik beter naar de huisarts gaan?

Spoed: Bel direct je huisarts of de huisartsen-spoedpost als je koorts hebt en ook 1 of meer van deze klachten. Of iemand anders moet voor je bellen:

• Je bent benauwd.
• Je reageert niet of bijna niet als iemand iets tegen je zegt.

Bel bij koorts dezelfde dag je huisarts als 1 of meer van deze dingen bij jou zo zijn:

• Je voelt je heel ziek.
• Je drinkt heel weinig: minder dan de helft van wat je normaal drinkt.
• Je plast heel weinig: minder dan 2 keer op een dag. 
  Let op: Ben je ouder dan 70 jaar? Bel je huisarts als je 12 uur lang niet geplast hebt.
• Je krijgt opnieuw koorts, nadat de koorts een paar dagen weg was.
• Je krijgt koorts in de eerste week na je bevalling.
• Je bent in een warm land geweest in de afgelopen 4 weken.

Bel bij koorts dezelfde dag je huisarts of de arts in het ziekenhuis als 1 of meer van deze dingen bij jou zo zijn:

• Je hebt een ziekte van het hart, de longen of de nieren.
• Je hebt diabetes (suikerziekte).
• Je hebt minder afweer door een ernstige ziekte.
• Je hebt minder afweer door een medische behandeling, bijvoorbeeld chemotherapie.
• Je gebruikt medicijnen en je hebt steeds diarree of blijft overgeven. 
  Let op dat je niet uitdroogt. Bespreek met je arts wat je met je medicijnen moet doen.

Heeft je kind koorts? Lees wanneer je dan de huisarts moet bellen. 

Welke medicijnen worden gebruikt bij

Paracetamol
Paracetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend. Paracetamol is bij koorts het veiligste middel om te gebruiken.

Paracetamol in combinatie met andere middelen
Coffeïne wordt soms toegevoegd aan paracetamol vanwege zijn opwekkende effect. Propyfenazon werkt net als paracetamol pijnstillend en koortsverlagend. Voorbeelden zijn paracetamol in combinatie met coffeïne, propyfenazon in combinatie met paracetamol en coffeïne.

Ontstekingsremmende pijnstillers
Ontstekingsremmende pijnstillers, ook wel NSAID`s genoemd. Deze middelen werken pijnstillend, koortsverlagend en ontstekingsremmend. Voorbeelden zijn acetylsalicylzuur, carbasalaatcalcium, diclofenac, ibuprofen, ketoprofen, metamizol en naproxen.

Dantroleen
Dantroleen wordt gebruikt bij de speciale vorm van koorts: maligne hyperthermie. Maligne hyperthermie kan plotseling ontstaan als reactie op prikkels van buitenaf, zoals de toediening van een narcosemiddel, extreme stress of inspanning bij grote hitte.

Waarschijnlijk blijft bij maligne hyperthermie calcium in de spieren aanwezig, waardoor de spieren constant zijn verkrampt. Hierdoor ontstaat veel warmte en gaat de lichaamstemperatuur omhoog. Dantroleen zorgt ervoor dat de spieren verslappen en de verschijnselen verminderen.

Anakinra
Anakinra kan worden gebruikt bij koortsaanvallen die het gevolg zijn van een foutje in het DNA. De ziekte heet CAPS; dat staat voor cryopyrine geassocieerde periodieke symptomen. Cryopyrine is een eiwit dat de afweer van het lichaam te hard laat werken, waardoor ontstekingen en koorts ontstaan.
Er zijn verschillende vormen van CAPS. Sommige ontstaan direct na de geboorte, andere ontstaan op kinderleeftijd. Namen voor deze verschillende vormen zijn: het CINCA-syndroom, het Muckle-Wells syndroom en familiaire koude urticaria.

Anakinra remt de ontsteking, waardoor de koortsaanvallen afnemen.

Canakinumab
Canakinumab wordt gebruikt bij sommige koortsaanvallen. Zo wordt het gebruikt bij CAPS en FMF. Bij deze ziektes onstaan koortsaanvallen door een foutje in het DNA.

Canakinumab remt de ontsteking, waardoor de koortsaanvallen minder worden.